# Esnaf Kurye Nedir, Nasıl Olunur? 2026 Başvuru Rehberi

> Esnaf kurye, bir şirketin sigortalı çalışanı olmak yerine kendi şahıs işletmesini kuran ve teslimatları için fatura kesen kuryedir; mevzuatta tanımlı bir unvan değil, sektörün kullandığı bir addır. Olmak için A1, A2 ya da A sınıfı ehliyet (B ehliyetiyle ticari motosiklet kullanılamaz), vergi mükellefiyeti (53.20.09 kurye faaliyetleri), esnaf sicili ve oda kaydı, Bağ-Kur ve P1 yetki belgesi gerekir. 2026'da Bağ-Kur primi ayda en az 11.808,23 TL, düzenli ödeyenlere 10.156,73 TL'dir. En fazla 3 taşıtla çalışanlar için P1 belgesi 19.002,60 TL, taşıt kartı 3.788 TL'dir. Gelir vergisi kârdan alınır: 190.000 TL'ye kadar %15, 400.000 TL'ye kadar %20, 1.000.000 TL'ye kadar %27. 29 yaşını doldurmamış ve ilk kez mükellef olanların yıllık 400.000 TL'ye kadar kazancı üç yıl gelir vergisinden istisnadır. Kurye hizmeti faturasında, alıcı KDV mükellefiyse ve KDV dâhil tutar 2026 için 12.000 TL'yi aşıyorsa 2/10 KDV tevkifatı uygulanır: alıcı KDV'nin 2/10'unu doğrudan vergi dairesine yatırır.

## Öne çıkanlar

- Esnaf kurye kendi şahıs işletmesi üzerinden fatura keser; bordrolu kurye bir işverenin sigortalı çalışanıdır.
- Kuryelik için A1, A2 ya da A sınıfı ehliyet gerekir; B ehliyetiyle 125 cc kullanma hakkı ticari faaliyeti kapsamaz.
- Vergi kaydında faaliyet kodu 53.20.09 Kurye faaliyetleridir; yalnızca gıda teslimatı için 53.20.08 vardır.
- 2026 Bağ-Kur primi ayda en az 11.808,23 TL; primini düzenli ödeyenlere 5 puan indirimle 10.156,73 TL.
- P1 yetki belgesi 15 Temmuz 2025'ten beri zorunlu; en fazla 3 taşıt için 2026 ücreti 19.002,60 TL.
- 2026 gelir vergisi dilimleri: 190.000 TL'ye kadar %15, 400.000 TL'ye kadar %20, 1.000.000 TL'ye kadar %27.
- Genç girişimci istisnası: 29 yaş altı ve ilk kez mükellef olanların yıllık 400.000 TL'ye kadar kazancı üç yıl gelir vergisinden istisna.
- KDV tevkifatı: KDV mükellefi alıcıya kesilen ve KDV dâhil 12.000 TL'yi (2026) aşan kurye faturasında KDV'nin 2/10'unu alıcı keser; bireysel müşteride tevkifat yoktur.

Kurye ilanlarının çoğunda aynı ifade geçiyor: "esnaf kurye aranıyor". Maaşlı bir iş değil bu; kendi küçük işletmenizi kurup teslimat başına kazandığınız bir çalışma biçimi. **Esnaf kurye nedir, nasıl olunur**, 2026'da hangi belgeler ve hangi sabit giderler var? Adım adım, yürürlükteki rakamlarla anlatıyoruz.

> **Kısa cevap:** Esnaf kurye, bir şirketin sigortalı çalışanı olmak yerine kendi şahıs işletmesini kuran ve yaptığı teslimatlar için fatura kesen kuryedir. Olmak için motosiklet ehliyeti (A1, A2 ya da A), vergi mükellefiyeti (faaliyet kodu 53.20.09 kurye faaliyetleri), esnaf sicili ve oda kaydı, Bağ-Kur ve P1 yetki belgesi gerekir. 2026'da Bağ-Kur primi ayda en az **11.808,23 TL** (düzenli ödeyene 10.156,73 TL), en fazla 3 taşıtla çalışanlar için P1 belgesi **19.002,60 TL**'dir.

## Esnaf kurye nedir?

"Esnaf kurye" mevzuatta tanımlı bir unvan değil, sektörün kullandığı bir addır. Kendi motosikletiyle, kendi vergi mükellefiyeti üzerinden, bir platform ya da doğrudan müşteri için teslimat yapan bağımsız çalışanı anlatır. Kazancı maaş değil, kestiği faturadır.

Bordrolu kuryeden farkı şudur:

|  | Esnaf kurye | Bordrolu kurye |
| --- | --- | --- |
| Statü | Kendi işinin sahibi (şahıs işletmesi) | Bir işverenin sigortalı çalışanı |
| Gelir | Teslimat başına, fatura karşılığı | Aylık ücret |
| Sosyal güvenlik | Bağ-Kur; primi kendisi öder | SGK; primi işveren yatırır |
| Vergi | Kendi beyannamesini verir | Ücretinden kesilir |
| Motosiklet ve giderler | Kendisine ait | Çoğunlukla işverene ait |
| Çalışma saati | Kendisi belirler | Vardiyaya bağlı |
| Yetki belgesi (P1) | Kendisi alır | İşverenin belgesiyle çalışır |

Özgürlük ve kazanç potansiyeli esnaf kuryede daha yüksektir; risk ve sabit gider de öyle. Hangi ay ne kadar çalışırsanız çalışın Bağ-Kur primi ödenir.

## Şartlar: kimler esnaf kurye olabilir?

**Ehliyet.** Motosikletin sınıfına uygun sürücü belgesi şarttır:

| Sınıf | Kullanılabilen araç | En küçük yaş |
| --- | --- | --- |
| M | Moped | 16 |
| A1 | 125 cc'ye ve 11 kW'a kadar motosiklet | 16 |
| A2 | 35 kW'a kadar motosiklet | 18 |
| A | Güç sınırı olmayan motosiklet | 20 (iki yıllık A2 şartıyla; 24 yaşını dolduranlardan bu şart aranmaz) |

**B ehliyetiyle kuryelik yapılamaz.** 2024'ten beri en az iki yıllık B sınıfı ehliyeti olanlar, eğitim alıp uygulama sınavını geçerek 125 cc motosiklet kullanabiliyor. Ancak yönetmelik bu hakkın dışında tutulanları açıkça sayıyor: "her türlü ticari faaliyette kullanılan motosikletler". Kuryelik ticari faaliyettir; A1, A2 ya da A sınıfı ehliyet gerekir.

**Motosiklet.** P1 belgesine kaydedilecek motosiklet 10 yaşından büyük olamaz ve indirimli belgede sizin adınıza kayıtlı olmalıdır. [Hangi motorla kuryelik yapılacağını](/kuryelik-nedir-hangi-motor-ile-kuryelik-yapilir) ayrı bir yazıda ele aldık.

## 6 adımda esnaf kurye olmak

### 1. Vergi mükellefiyetini açın

Şahıs işletmesi kurmak, vergi dairesine işe başlama bildirimi vermek demektir; limited ya da anonim şirket gerekmez. Bildirim, işe başlama tarihinden itibaren 10 gün içinde verilir. Gelir İdaresi'nin internet vergi dairesinden ya da bir mali müşavir aracılığıyla yapılır.

Faaliyet kodu olarak **53.20.09 Kurye faaliyetleri** seçilir. Yalnızca yemek ve gıda teslimatı yapacaklar için ayrı bir kod da vardır: 53.20.08 Gıda dağıtım faaliyetleri. Çalışacağınız platform hangi kodu istiyorsa onu açtırın; internette dolaşan 53.20.01 gibi eski kodlar güncel listede yok.

### 2. Esnaf siciline ve odaya kaydolun

Esnaf ve sanatkârlar, çalışmaya başladıkları tarihten itibaren 30 gün içinde esnaf ve sanatkârlar siciline tescil olmak zorundadır. Oda kaydı sicil kaydından sonra yapılır.

### 3. Bağ-Kur kaydınız başlar

Vergi mükellefi olduğunuz gün Bağ-Kur (4/b) sigortalılığınız da başlar. 2026 için en düşük aylık prim:

|  | Aylık tutar (2026) |
| --- | --- |
| Bağ-Kur primi | 11.808,23 TL |
| Düzenli ödeyenlere 5 puan indirimli | 10.156,73 TL |

İndirim, primlerin süresinde ödenmesine ve borç bulunmamasına bağlıdır. Genç girişimcilere bir yıl süreyle verilen Bağ-Kur prim desteği ise Aralık 2025'te kanundan çıkarıldı; 2026'da yeni açılan işletmeler için bu destek yok.

### 4. P1 yetki belgesini alın

15 Temmuz 2025'ten beri kurye işletmeciliği yapan herkes Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'ndan yetki belgesi almak zorunda. En fazla 3 taşıtla çalışanlar için 2026 ücreti 19.002,60 TL, taşıt kartı 3.788 TL. Belge 5 yıl geçerli; belgesiz çalışmanın cezası 21.333 TL. Başvurunun tamamını [P1 belgesi rehberinde](/p1-belgesi-nedir-nasil-alinir) anlattık.

### 5. Motosikleti ve ekipmanı hazırlayın

Taşıma kutusu varsa ruhsata işletin, trafik sigortasını ve muayeneyi güncel tutun. Kask ve koruyucu ekipman için [kışlık ekipman rehberine](/kurye-icin-yagmurluk-ve-kislik-ekipman) bakabilirsiniz.

### 6. Çalışacağınız yere başvurun

Evraklarınız tamamsa bir ya da birden fazla platformla çalışabilirsiniz. Esnaf kurye olmanın en büyük avantajı da budur: tek bir işverene bağlı değilsiniz.

## Esnaf kurye ne kadar vergi öder?

**Gelir vergisi** kazancın tamamından değil, kârdan alınır: kestiğiniz faturaların toplamından yakıt, bakım, ekipman, muhasebe gibi belgeli giderler düşülür. 2026 tarifesinin ilk üç dilimi:

| Yıllık kâr | Oran |
| --- | --- |
| 190.000 TL'ye kadar | %15 |
| 190.000 - 400.000 TL arası | %20 |
| 400.000 - 1.000.000 TL arası | %27 |

**Genç girişimci istisnası.** İlk kez gelir vergisi mükellefi olan ve işe başladığı tarihte 29 yaşını doldurmamış olanların kazancının yıllık 400.000 TL'ye kadar olan kısmı, üç yıl boyunca gelir vergisinden istisnadır. Başlıca şartları: işe başlamayı süresinde bildirmek ve işte bizzat çalışmak. Genç bir kurye için ilk üç yılın en büyük avantajı budur.

**KDV.** Kurye hizmetinde KDV oranı %20'dir; faturaya eklenir ve her ay beyan edilir.

**KDV tevkifatı.** Kurye hizmeti KDV uygulamasında yük taşımacılığı sayılır ve kısmi tevkifata tabidir. Faturayı kestiğiniz taraf KDV mükellefiyse (bir işletme ya da platform) ve faturanın KDV dâhil tutarı 2026 için **12.000 TL**'yi aşıyorsa, alıcı KDV'nin **2/10**'unu size ödemez; doğrudan vergi dairesine yatırır. Kalan 8/10'u siz tahsil eder ve beyan edersiniz.

| Örnek fatura | Tutar |
| --- | --- |
| Hizmet bedeli | 20.000 TL |
| KDV (%20) | 4.000 TL |
| Alıcının kesip vergi dairesine yatırdığı KDV (2/10) | 800 TL |
| Size ödenen | 23.200 TL |
| Sizin beyan edeceğiniz KDV (8/10) | 3.200 TL |

- Sınır her fatura için ayrı uygulanır ve KDV dâhil tutara bakılır. Sınır aşılırsa tevkifat tutarın tamamı üzerinden yapılır; 12.000 TL ve altındaki faturada tevkifat yoktur.
- Aynı işin bedeli, tevkifattan kaçınmak için birden fazla faturaya bölünemez.
- KDV mükellefi olmayan bireysel müşteriye kesilen faturada tevkifat uygulanmaz.
- Tevkifat ek bir vergi değildir. Kesilen tutar zaten devlete gidecek KDV'dir; yalnızca onu sizin yerinize alıcı öder. Böyle bir fatura "tevkifatlı fatura" olarak düzenlenir.

**Basit usul.** Kazancı basit usulde tespit edilen mükelleflerin kazancı gelir vergisinden istisnadır. Kuryeliğin basit usule kabulü ise şartlara ve vergi dairesinin değerlendirmesine bağlıdır; mükellefiyeti açmadan önce mali müşavirinize sorun.

## 2026'da sabit giderler

| Kalem | Tutar | Sıklık |
| --- | --- | --- |
| Bağ-Kur primi | 10.156,73 TL (düzenli ödemede) | Her ay |
| P1 yetki belgesi | 19.002,60 TL | 5 yılda bir |
| Taşıt kartı | 3.788 TL | Taşıt başına |
| Mali müşavir | Anlaşmaya göre | Her ay |
| Oda ve sicil kaydı | Odaya göre | Kayıtta ve yıllık |

Bunlara yakıt, bakım ve sigorta eklenir. Gelir tarafını ve gerçek giderleri [Kurye İşi Karlı mı?](/kurye-isi-karli-mi) yazısında rakamlarla hesapladık.

Başka bir işte sigortalı çalışıyorsanız ve kuryeliği ek iş olarak düşünüyorsanız, Bağ-Kur yükümlülüğünüzün nasıl etkileneceğini işe başlamadan önce SGK'ya ya da mali müşavirinize sorun.

## Sık sorulan sorular

**Esnaf kurye olmak için şirket kurmak şart mı?**

Limited ya da anonim şirket gerekmez. Vergi dairesine işe başlama bildirimi vererek şahıs işletmesi açmak yeterlidir. Bunun yanında esnaf sicili ve oda kaydı, Bağ-Kur ve P1 yetki belgesi gerekir.

**Esnaf kurye 2026'da ne kadar Bağ-Kur primi öder?**

2026'da en düşük Bağ-Kur primi ayda 11.808,23 TL'dir. Primlerini süresinde ödeyen ve borcu bulunmayanlara 5 puan indirim uygulanır; bu durumda aylık tutar 10.156,73 TL olur.

**B ehliyetiyle esnaf kuryelik yapılır mı?**

Hayır. En az iki yıllık B ehliyeti olanlar eğitim ve sınavla 125 cc motosiklet kullanabiliyor, ancak yönetmelik ticari faaliyette kullanılan motosikletleri bu hakkın dışında tutuyor. Kuryelik için A1, A2 ya da A sınıfı ehliyet gerekir.

**Esnaf kurye P1 belgesi almak zorunda mı?**

Evet. 15 Temmuz 2025'ten beri kurye işletmeciliği yapan gerçek ve tüzel kişiler yetki belgesi almak zorunda. En fazla 3 taşıtla çalışanlar için 2026 ücreti 19.002,60 TL'dir; belgesiz çalışmanın cezası 21.333 TL'dir.

**Esnaf kurye genç girişimci istisnasından yararlanabilir mi?**

İlk kez gelir vergisi mükellefi oluyorsa ve işe başladığı tarihte 29 yaşını doldurmamışsa evet. Yıllık 400.000 TL'ye kadar kazancı üç yıl boyunca gelir vergisinden istisna olur. Genç girişimcilere verilen Bağ-Kur prim desteği ise 2026'da yeni başlayanlar için kaldırıldı.

**Esnaf kurye faturasında KDV tevkifatı var mı?**

Evet, iki şart birlikte gerçekleşirse: faturayı kestiğiniz taraf KDV mükellefi olmalı (işletme ya da platform) ve faturanın KDV dâhil tutarı 2026 için 12.000 TL'yi aşmalı. Bu durumda alıcı KDV'nin 2/10'unu size ödemez, doğrudan vergi dairesine yatırır; 8/10'unu siz tahsil edip beyan edersiniz. Bireysel müşteriye kesilen faturada ve sınırın altındaki faturalarda tevkifat yoktur.

**Esnaf kurye mi, bordrolu kurye mi daha avantajlı?**

Esnaf kurye saatini kendisi belirler, birden fazla yerle çalışabilir ve kazanç potansiyeli daha yüksektir; buna karşılık Bağ-Kur, vergi, yetki belgesi ve motosikletin bütün giderleri kendisine aittir. Bordrolu kuryede gelir daha sabittir, primi işveren yatırır. Düzenli ve yoğun çalışacaksanız esnaf kuryelik, öngörülebilir gelir istiyorsanız bordrolu çalışma daha uygundur.

**Esnaf kurye için hangi faaliyet (NACE) kodu açılır?**

53.20.09 Kurye faaliyetleri. Yalnızca yemek ve gıda teslimatı için 53.20.08 Gıda dağıtım faaliyetleri kodu da vardır. Hangi kodun isteneceğini çalışacağınız platformdan öğrenin.

## Kaynaklar

Bu yazı 4 Ekim 2026 tarihinde yürürlükteki metinlere göre hazırlandı. Tutarlar her yıl ocak ayında güncellenir; kişisel durumunuz için mali müşavirinize danışın.

- [Karayolu Taşıma Yönetmeliği](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/7.5.24299.pdf) (yetki belgesi zorunluluğu ve P1)
- [Karayolları Trafik Yönetmeliği](https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/7.5.8182.pdf) (madde 75 ve 76, sürücü belgesi sınıfları)
- [193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.4.193.pdf) (mükerrer madde 20 ve madde 103)
- [KDV Genel Uygulama Tebliği](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=19631&MevzuatTur=9&MevzuatTertip=5) (I/C-2.1.3.2.11 taşımacılık hizmetleri ve I/C-2.1.3.4.1 tevkifat sınırı)
- İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı'nın 16.04.2021 tarihli özelgesi (motosikletle kurye taşımacılığında 2/10 tevkifat) ve 588 sıra no'lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (2026 fatura düzenleme sınırı)
- [5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5362.pdf) (madde 68)
- [5510 sayılı Kanun](https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5510.pdf) ve SGK'nın 2026 prim tutarları
- [Ticaret Bakanlığı, esnaf ve sanatkâr meslek kolları NACE listesi](https://ticaret.gov.tr/esnaf-sanatkarlar/esnaf-ve-sanatkar-meslek-kollari/sektor-meslek-nace-listeleri/guncel-liste)

## Hey Kurye'de çalışmak

Hey Kurye'de ne zaman çalışacağınıza siz karar verirsiniz. Başvuru için [Kurye Ol](/kurye-ol) sayfasına bakın.


---

Kaynak: https://heykurye.net/esnaf-kurye-nedir-nasil-olunur
Son güncelleme: 2026-10-06
